Tour de France 2026 onder hittealarm terwijl wetenschappers waarschuwen dat de koers de veiligheidsdrempel nadert

Al een halve eeuw weet de Tour de France de gevaarlijkste scenario’s van extreme hitte nipt te vermijden. Maar die marge slinkt. Een nieuwe internationale studie waarschuwt dat stijgende temperaturen in Europa ’s werelds grootste wielerkoers geleidelijk richting haar veiligheidslimieten duwen.

Het onderzoek, gepubliceerd in Scientific Reports, werd geleid door het Institut de Recherche pour le Développement (IRD) binnen het Europese TipESM-project, in samenwerking met de London School of Hygiene & Tropical Medicine (LSHTM) en het Barcelonese ISGlobal. Wetenschappers analyseerden meteorologische data van 50 Tours tussen 1974 en 2023 om het hittestressniveau voor renners te beoordelen.

De conclusie is scherp: het risico neemt gestaag toe, met het afgelopen decennium als koploper in het aantal extreme hitte-episodes tijdens de koers. Hoewel de Tour tot dusver onder de maximale gezondheidsrisicodrempel is gebleven, gebeurde dat in meerdere gevallen slechts met enkele dagen speling en fracties van een graad.

“In zekere zin kun je zeggen dat het een extreem gelukkige koers is, maar nu hittegolven steeds vaker records breken, is het een kwestie van tijd voordat de Tour een dag met extreme hittestress treft die de bestaande veiligheidsprotocollen op de proef stelt,” aldus Ivana Cvijanovic, IRD-onderzoeker en hoofdauteur van de studie.

Zij wees erop dat sommige etappeplaatsen herhaaldelijk dicht bij gevaarlijke niveaus kwamen. “Parijs heeft bijvoorbeeld in juli vijf keer de drempel voor hoog hitte­risico overschreden, waarvan vier keer sinds 2014. Andere steden kenden ook veel extreem hete julidagen, maar gelukkig niet tijdens een Tour-etappe.”

De analyse wijst verschillende kwetsbare regio’s aan. In Zuidwest-Frankrijk noteerden gebieden rond Toulouse (29,7°C in 2020), Pau (28,8°C in 2019) en Bordeaux (30,1°C in 2019) zorgwekkende waarden. In het zuidoosten sprongen locaties rond Nîmes (30°C in 2020) en Perpignan eruit. Verder noordelijk naderen Parijs (28,8°C in 2019) en Lyon steeds vaker de hoogrisicodrempel en ontwikkelen ze zich tot nieuwe hotspots.

Daartegenover staan de hoge bergetappes, die historisch binnen lage tot matige hittestress bleven. Iconische beklimmingen als de Col du Tourmalet en Alpe d’Huez boden doorgaans mildere omstandigheden. Onderzoekers benadrukken echter dat ook deze etappes niet immuun zijn voor de bredere opwarmingstrend.

Om de hitte-impact te meten, gebruikte het team de WBGT-index (Wet Bulb Globe Temperature), die temperatuur, luchtvochtigheid, zoninstraling en wind combineert. De resultaten zijn vergeleken met het UCI-protocol, dat waarden boven 28°C WBGT als hoog risico classificeert. De studie toont dat de ochtend het veiligst blijft, terwijl verhoogde hittestress vaak tot ver in de middag aanhoudt.

Buiten het wielrennen zien de onderzoekers hun bevindingen als waarschuwing voor de zomersport in heel Europa. Extreme hitte treft niet alleen het prestatievermogen, maar vormt ook een serieus gezondheidsrisico. Als de huidige klimaattrend doorzet, zullen organisatoren mogelijk wedstrijdkalenders, starttijden en medische protocollen moeten herzien om zich aan te passen aan steeds zwaardere omstandigheden.