DISCUSSIE – Tour de France, etappe 5 – Kleinere ploegen durfden niet te gokken? Hitte, voorzichtigheid of angst voor de Tourmalet?

Olav Kooij kan nu al terugkijken op een bijzonder geslaagde Tour de France-debuuteditie. De Nederlandse sprinter pakte woensdag zijn eerste Touretappe door in Pau de allereerste echte massasprint te winnen. Kooij bleef uit de chaos in de slotkilometers en lanceerde daarna een krachtige sprint waarmee hij Max Kanter en Tim Merlier klopte.

In tegenstelling tot de voorgaande etappes was er vrijwel geen animo om de vlucht van de dag te vormen. Slechts één renner wilde de dag in de spits doorbrengen: Baptiste Veistroffer.

De Franse aanvaller, die vorig seizoen bij Lotto-Intermarché neerstreek, bouwde snel een voorsprong van zo’n drie minuten uit. Als eenling leek Veistroffer echter nooit uitzicht te hebben op de zege. Daarachter hielden de sprintploegen van Soudal Quick-Step en Alpecin-Premier Tech de koers strak in de greep.

Veistroffer pakte desondanks zijn moment in de schijnwerpers en kwam ook als eerste door bij de tussensprint in Vic-en-Bigorre. In de strijd om de resterende punten was Max Kanter de snelste voor Mads Pedersen, die nog eens 16 punten aan zijn totaal toevoegde.

Daarna verschoof de focus naar het heuvelgedeelte van de etappe. Het terrein leek ideaal voor aanvallen, maar op de beslissende Côte de Baleix gebeurde er opvallend weinig.

Voor één sprinter was de klim echter te veel. Arvid de Kleijn, die al in de openingsdagen moeite had, moest opnieuw lossen.

Terwijl De Kleijn de aansluiting verloor, rook Fred Wright zijn kans. De Brits kampioen demarreerde kort na de top in de hoop een verwachte massasprint te ontlopen. Kasper Asgreen sprong mee, samen met Valentin Paret-Peintre, al weigerde die laatste – ploeggenoot van Tim Merlier – kopwerk te doen. Zonder volledige samenwerking maakte de uitval geen reële kans.

Toen Wright, Asgreen en Paret-Peintre waren teruggepakt, was het uiteindelijk ook raak voor Veistroffer. Na bijna 140 kilometer in de frontlinie werd de Fransman op 14 kilometer van de streep ingehaald. Zijn inspanning leverde hem wel de Prijs voor de Strijdlust op.

Met de vlucht geneutraliseerd ging alle aandacht naar de massasprint. Terwijl de sprinttreinen zich vormden, liep de spanning in het peloton snel op.

Het nerveuze gevecht om positie mondde uiteindelijk uit in een valpartij op iets meer dan vijf kilometer van de finish.

Verschillende renners gingen tegen de grond, onder wie voormalig bergkoning Alex Molenaar, waardoor het peloton in twee groepen brak. Bij de achtervolgers zaten onder meer Jonas Vingegaard, gele trui Torstein Traeen en Paul Seixas.

Voorin denderden de renners die de val ontweken richting de laatste kilometer en maakten zich op voor de eerste echte sprintafspraak van deze Tour de France.

Carlos Silva van CyclingUpToDate deelde direct na de finish zijn mening.

Een extreem saaie dag. Het voelde als zomaar weer een overgangsetappe in een rittenkoers. Het enige wat ons redde, was dat Baptiste Vestroffer meteen na de vlag aanviel en pas op 14 km van de meet werd gegrepen.

Ik begrijp de onwil om aan te vallen bij de kleinere ploegen niet, al is het maar om de shirts van hun sponsoren te tonen. Die sponsoren verdienen respect, want zij investeren geld om de wielersport levend te houden. Als ik een ploeg zou sponsoren, was ik aan het eind van de dag niet tevreden.

We zitten tenslotte pas op de vierde dag op de weg, en hoewel het profiel van morgen met de Tourmalet snoeihard is, rechtvaardigt niets dit niveau van passiviteit. Ja… want gisteren reed het peloton ook al op amper meer dan toertempo.

Als men de sport het respect en het prestige wil geven dat ze verdient, trek je geen publiek met dit soort vertoning op twee dagen op rij.

De redding was de kleur en de sfeer die het publiek en de wielerfans langs de kant brachten.

Ruben Silva van CyclingUpToDate fileerde alles wat zich afspeelde op de Franse wegen en deelde na de etappe zijn gedachten.

Een dag waarop ik graag meer had willen vertellen over aanvallen. De etappe was vlak, zeker, maar als je ploegen hebt als Picnic, Groupama, Caja Rural, TotalEnergies of Tudor bijvoorbeeld, die in zo’n etappe nauwelijks kans maken en maar weinig dagen hebben waarop dat wel zo is, dan verwacht je dat ze het proberen.

Waarom niet? Er is weinig te verliezen en zoveel te winnen, en kijk maar naar de recente Giro d’Italia waar zelfs op ogenschijnlijk simpele massasprint-etappes vluchters tot op de streep standhielden.

Het gebrek aan ambitie bij sommige ploegen blijft voor mij compleet onbegrijpelijk. Ik blijf erbij: minstens die vijf ploegen hebben zichzelf, en hun sponsoren, iets te bewijzen door het tenminste te proberen. Het is de Tour de France, en als iemand weigert de dobbelsteen te gooien, snap ik er niets van – zelfs niet toen Fred Wright en Kasper Asgreen aangingen, durfden ze niet mee te springen.

De extreme hitte eist zijn tol bij de renners, dat voelde je ook. Een makkelijke dag op papier, maar zeg dat niet tegen renners die vier uur lang in meer dan 30 graden reden. Hoewel het parcours aanvallers kansen bood, durfden er weinigen, en het werd een massasprint.

Niet bijzonder gevaarlijk, maar met een fris peloton, een vlakke etappe en Tour de France-snelheden liep het ontzettend hard op en stond de spanning strak.

Cofidis en Uno-X deden uitstekend werk om hun sprinters op de sleutelmomenten goed te positioneren, en vervolgens zette Astana een knappe lead-out neer – zowel bij de tussensprint als in de finale. Sterk werk.

Jammer dat Astana niet royaler werd beloond (al is Max Kanter nu een kandidaat voor groen), maar ik kan prima leven met de zege van Olav Kooij.

Het geeft betekenis aan de keuzes in de selectie van Decathlon, de winst gaat naar een renner die het verdiende en nu pas zijn eerste Tourzege pakte. En het maakt de strijd om groen weer wat spannender – al moeten de achterstanden op Mads Pedersen nog wel worden gedicht.

Pascal Michiels van RadsportAktuell was in zijn nopjes met de prestatie van landgenoot Max Kanter, die knap tweede werd achter Olav Kooij.

Voor Duitse wielerfans doet dit zeer. Max Kanter deed in Pau bijna alles goed. Op een dag waarop de Tour de France eindelijk rijp leek voor de eerste klassieke massasprint, veranderde de finale in chaos. Twee valpartijen scheurden het peloton uiteen, de gebruikelijke Pau-sprint aan topsnelheid kwam nooit echt op gang, en plots ging de deur open voor een renner als Kanter om de grootste zege uit zijn carrière te pakken. En hij was dichtbij. Heel dichtbij.

XDS Astana bracht hem met opvallende kracht de laatste twee kilometers in. Vier ploegmaats zaten nog voorin, controleerden een verbrokkelde kopgroep, terwijl veel verwachte sprintkanonnen hun treintje, positie of ritme kwijt waren. Op dat moment was dit geen normale Toursprint meer. Het was een zeldzame kans, gecreëerd door lef, positionering en overleven.

Kanter zat precies waar hij moest zitten. Met nog één Astana-renner voor hem leek hij klaar om aan te gaan. Maar achter hem zat Olav Kooij, geduldig in het wiel. En toen de Nederlander kwam, kwam hij met brute snelheid. Dat was het beslissende moment.

Kanter reageerde te laat. Niet omdat hij zwak was, maar omdat Kooij de perfecte slipstream had, beter timede en met explosieve eindsnelheid eroverheen klapte. Zodra Kooij lanceerde, kon Kanter de deur niet meer dichtgooien. Toch was dit geen mislukking in de gewone zin.

Kanter klopte de rest van de kopgroep. Hij eindigde in de etappe vóór Tim Merlier, Jasper Philipsen, Biniam Girmay en Mads Pedersen, op een dag waarop veel grotere sprinters door de wanorde in de finale werden verrast. Officieel won Kooij en werd Kanter tweede, met Merlier derde en Philipsen vijfde.

Emotioneel voelt de tweede plek voor Duitse fans echter als een gemiste zege. Zulke kansen komen in de Tour de France niet vaak. Niet voor Kanter, niet voor Astana en ook niet voor de Duitse sprint in het algemeen. Kanter was niet de snelste man in Pau. Dat bewees Kooij.

Maar Kanter was wel de beste van de overblijvers in de chaotische kop van de koers. De positieve noot is duidelijk: Kanter liet zien dat hij in dit soort finales thuishoort. Op een andere dag, met één frissere lancering of één seconde eerdere reactie, had Duitsland een Touretappe kunnen vieren.

Jorge Borreguero van CiclismoAlDía volgde de actie op de Franse wegen van dichtbij en deelt zijn indrukken van de dag.

Etappe 5 van de Tour de France 2026 verliep zo goed als verwacht. Het was een dag op maat van de sprinters en, los van de moedige uitval van Baptiste Veistroffer direct na de start, voelde het nooit echt alsof de zege uit handen van het peloton zou glippen. De ploegen controleerden met volledig overzicht, terwijl ze energie spaarden voor het grote berggevecht op de Tourmalet.

Olav Kooij greep zijn kans met beide handen. De Nederlander profiteerde van een gescheurd peloton na een val op 5 kilometer van de finish, waardoor veel rivalen zonder of met minimale lead-out zaten, en toonde opnieuw dat hij in een massasprint tot de snelste afmakers ter wereld behoort. Winst in de Tour de France is altijd bijzonder, en zegevieren na zo’n chaotische sprint onderstreepte nog eens zijn uitmuntende vorm.

Uno-X Mobility verdient eveneens veel lof. De Noorse ploeg verdedigde de gele trui van Torstein Træen foutloos, controleerde vanaf het begin de vlucht en pareerde alle serieuze dreigingen tot de valpartij binnen de laatste 5 kilometer, waardoor hun kopman ondanks het incident veilig de finish haalde. Ze weten dat de gele trui op de Tourmalet waarschijnlijk van schouders wisselt, maar nog een dag in het geel is nu al een enorme opsteker voor het team.

Nu gaat alle aandacht naar etappe 6. Hier begint de Tour de France echt. De Tourmalet belooft het eerste grote duel tussen Tadej Pogacar en Jonas Vingegaard, met de Sloveen als favoriet gezien zijn huidige vorm.

Als Pogacar met dezelfde agressie aanvalt als dit seizoen, wordt het boeiend om te zien of Vingegaard kan antwoorden, of dat de kopman van UAE Team Emirates - XRG met een dominante prestatie op een van de meest mythische beklimmingen het geel herpakt.

Etappe 5 zal niet de boeken ingaan als een wielerhoogdag, en dat klonk unisono door in alle vier de meningen. Het parcours wees richting sprint, maar het gebrek aan ambitie bij verschillende kleinere ploegen was lastig te verdedigen. Met zo weinig kansen in de Tour de France voelde de keuze om de dag uit te rijden en te wachten op de sprint als een gemiste kans, zeker voor teams die afhankelijk zijn van zichtbaarheid.

Echte tegenwind kwam alleen van Baptiste Veistroffer, wiens vroege aanval de etappe tenminste nog enige kleur gaf voordat het peloton hem terughaalde. Daarachter verklaarden de hitte, de controle van Uno-X Mobility en de naderende Tourmalet de voorzichtigheid, maar ze verontschuldigden die niet volledig. Het publiek langs de weg bracht meer leven in de brouwerij dan de koers zelf.

Uiteindelijk zorgde de chaotische finale voor de nodige spanning. Olav Kooij bevestigde zijn snelheid met een verdiende eerste Tour de France-zege, terwijl Max Kanter pijnlijk dicht bij een carrièrebepalende overwinning kwam na uitstekend werk van XDS Astana. Toch is het eindoordeel simpel: een matte etappe die laat werd gered door valpartijen, positionering, een scherpe sprint en de belofte dat de échte Tour op de Tourmalet begint.