Er zijn discussies die op sociale media oplaaien en na een paar dagen weer verdwijnen. Sommige zitten echter dieper dan ze lijken. Eén draait om
Tadej Pogacar en de dominantie die hij met UAE Team Emirates XRG uitoefent: is het saai om een renner te zien die bij de
Tour de France en in de meeste koersen waarin hij start zo duidelijk de rest overstijgt?
Voor we antwoorden, moet één punt helder zijn. Dit is geen debat over of wat Pogacar doet goed of fout is. We hebben het over topsport, en het doel verandert nooit: winnen. Als een atleet duidelijk beter is dan de rest, is het logisch dat hij wint. Daar valt hem niets op te verwijten.
De sportgeschiedenis staat vol met vergelijkbare voorbeelden. Het Barça van Guardiola domineerde jarenlang het Spaanse voetbal. Barça handbal is al bijna een decennium vrijwel ongenaakbaar. Het vrouwenteam van Barça legt eveneens een overweldigende overmacht op. Wanneer een ploeg of atleet boven de rest uittorent, zien we in de eerste plaats grootheid.
En precies dat is wat Pogacar belichaamt. We kijken waarschijnlijk naar de op één na beste renner uit de geschiedenis qua erelijst en impact, alleen achter Eddy Merckx. Hij levert keer op keer historische prestaties, en zijn sportieve statuur staat op een ander niveau.
Maar sport leeft niet van grootheid alleen
Ze leeft ook van emotie. We volgen sport omdat we voor de tv willen zitten, naar een stadion gaan of langs de kant staan zonder te weten wie wint. Onzekerheid is deel van het spektakel. Wanneer grootheid en emotie samenvallen, krijgen we de beste versie van sport.
En precies daar wringt het in het huidige wielrennen.
Deze generatie is uitzonderlijk. Er zijn Pogacar,
Jonas Vingegaard, jonge talenten zoals Seixas, en renners als Juan Ayuso. Zoveel kwaliteit in één tijdperk is zeldzaam. Toch voelt de concurrentie anders, omdat de onzekerheid vandaag vaak beperkt is. Dáár begint het debat. Kan het saai worden als je de winnaar vooraf al weet?
Het is niet exclusief aan Pogačar. We zagen het in de laatste Giro d’Italia met Vingegaard en Visma. De ploeg controleerde de koers wanneer ze dat wilde. Besloot ze een vlucht te smoren, dan deed de kwaliteit van de vluchters er niet toe. Het gebeurde gewoon. Wilde ze een zege voor haar kopman regisseren, dan zette ze dat neer. Exact hetzelfde gevoel zien we aan het begin van deze Tour de France bij UAE Team Emirates.
In de openingsetappes liep alles precies zoals de ploeg het voor ogen had. Was er een aankomst die Pogacar lag, dan speelde de koers in hun kaart. Besloten ze dat Del Toro mocht winnen, dan won Del Toro. Vonden ze het onhandig om het geel te houden, dan lieten ze de vlucht rijden en gaven ze de leiding af.
In amper drie ritten op de weg voelde de wedstrijd alsof ze zich exact naar de wil van UAE ontvouwde. Dat brengt me terug naar een etappe in de Ronde van Zwitserland vorig jaar.
Pogačar sprong bijna terloops weg na een tussensprint. Hij sloeg een kleine kloof, zag niemand reageren en reed solo naar de streep om met een groot verschil te winnen.
Tadej Pogacar is de beste renner ter wereld
Drie lessen uit die etappe
De eerste is de meest voor de hand liggende: Pogacar schrijft opnieuw geschiedenis en toont nogmaals dat hij boven de rest staat. De tweede is kritiek op het peloton omdat het niet reageerde, omdat het de beste renner ter wereld liet rijden zonder een effectieve achtervolging te organiseren.
Maar er is ook een derde lijn die beide verbindt. Wanneer een renner zo’n overwicht bereikt, gaan de anderen ook verstandig koersen.
In de profsport is winst niet de enige uitkomst. Er zijn podia, ereplaatsen, prijzengeld, UCI-punten en klassementen. Als je weet dat je weinig kans hebt om de beste renner ter wereld te kloppen, is het misschien niet logisch om je hele koers te riskeren in een achtervolging die je toch verliest.
Het is een logische beslissing. En precies die logica verkleint in bepaalde situaties het spektakel. Daarom begrijp ik volledig wie zegt dat Tadej Pogačar saai is.
Niet omdat hij iets verkeerd doet. Maar omdat in veel koersen het slot al geschreven lijkt vóór de start.
We weten dat hij waarschijnlijk gaat winnen. We weten ook dat hij dat vaak doet met een aanval van ver. In sommige wedstrijden kunnen we zelfs ongeveer raden waar hij die inzet. Bij Strade Bianche voelt het onvermijdelijk. In Vlaanderen vergelijkbaar. In de Tour hangt het van het parcours af, maar je voelt meestal het beslissende moment aankomen.
En als je het script vooraf kent, dooft de spanning. Dat gezegd zijnde, begrijp ik ook het tegenovergestelde. Wie geniet van grootheid, beleeft waarschijnlijk een tijdperk dat je maar eens in een generatie ziet. We zien een renner die koers na koers geschiedenis schrijft. Ook dat heeft enorme sportieve waarde.
Tadej Pogacar, ster van UAE
Daarom denk ik niet dat dit debat een absoluut antwoord heeft. Er is geen universele waarheid. Het hangt simpelweg af van wat elke fan zoekt wanneer hij de tv aanzet.
Willen ze spanning, dan is het logisch dat bepaalde koersen minder prikkelen wanneer de winnaar vanaf de start vast lijkt te staan. Willen ze een van de grootste sporters aller tijden aan het werk zien, dan beleven ze waarschijnlijk een gouden wielertijdperk.
Misschien wordt de Tourmalet het kantelpunt in deze Tour de France. Als Pogacar verpletterend uithaalt en in de eerste grote bergetappe een flinke kloof slaat naar Vingegaard, verliezen veel fans een deel van die onzekerheid die sport onvoorspelbaar maakt.
Maakt Pogacar het wielrennen saai?
Het omgekeerde kan ook gebeuren. Vingegaard kan standhouden, het verschil kan minimaal blijven, of hij kan de Sloveen zelfs kloppen. Als dat gebeurt, krijgt de Tour de dramatiek terug waar zoveel fans naar snakken.
Uiteindelijk is dat de kern. We hoeven dit debat niet te verheffen tot een strijd tussen wie Pogacar bewondert en wie zegt zich te vervelen door zijn dominantie.
Beide standpunten kunnen prima naast elkaar bestaan. Wie zich verlustigt in grootheid, heeft daar alle reden toe. En wie onzekerheid nodig heeft om spanning te voelen, mag evenzeer vinden dat sommige koersen aan aantrekkingskracht hebben ingeboet. Het zijn simpelweg twee manieren om sport te beleven.